بلاگ/پیکربندی Network Policy در Kubernetes خودمیزبان: ایزوله‌سازی ترافیک بین Pod ها با Calico
به‌روز شده

پیکربندی Network Policy در Kubernetes خودمیزبان: ایزوله‌سازی ترافیک بین Pod ها با Calico

1405/08/300 بازدید
پیکربندی Network Policy در Kubernetes خودمیزبان: ایزوله‌سازی ترافیک بین Pod ها با Calico

پیکربندی Network Policy در Kubernetes خودمیزبان: ایزوله‌سازی ترافیک بین Pod ها با Calico

نمودار ایزوله‌سازی ترافیک بین Podها با Calico Network Policy در کلاستر Kubernetes

به‌صورت پیش‌فرض در Kubernetes، هر Pod می‌تواند با هر Pod دیگری در کلاستر صحبت کند، بدون هیچ محدودیتی. برای یک محیط تستی مشکلی ندارد، اما در یک کلاستر خودمیزبان که چند پروژه یا چند تیم روی آن اجرا می‌شود، همین باز بودن کامل می‌تواند مسیر نفوذ از یک سرویس آسیب‌پذیر به بقیه کلاستر را باز نگه دارد.

این مقاله فرض می‌کند یک کلاستر Kubernetes خودمیزبان از قبل در اختیار دارید. Network Policy همین ترافیک را محدود می‌کند: مشخص می‌کنید کدام Pod با کدام Pod دیگر، روی کدام پورت، اجازه ارتباط دارد. اما یک نکته کمتر معروف وجود دارد: خود Kubernetes این قانون‌ها را اجرا نمی‌کند، این کار وظیفه CNI (افزونه شبکه کلاستر) است. Calico یکی از معروف‌ترین CNIهایی است که این اجرا را به‌طور کامل پشتیبانی می‌کند.

چرا بدون Calico، Network Policy اجرا نمی‌شود

Network Policy یک منبع استاندارد در Kubernetes است (networking.k8s.io/v1) و با kubectl apply روی هر کلاستری قابل ساخت است. اما ساخت یک NetworkPolicy به این معنی نیست که ترافیک مسدود می‌شود.

اجرای این قانون‌ها به عهده CNI است، همان افزونه‌ای که شبکه بین Podها را برقرار می‌کند. Flannel، پرکاربردترین CNI برای کلاسترهای خودمیزبان ساده، فقط شبکه را می‌سازد و هیچ NetworkPolicyای را اجرا نمی‌کند. نتیجه این است که یک NetworkPolicy با وضعیت Active روی کلاستر Flannel ساخته می‌شود، اما عملا هیچ تاثیری روی ترافیک ندارد — خطرناک‌تر از نبود Policy، چون حس امنیت کاذب می‌دهد.

Calico یک CNI کامل است که هم شبکه Pod را می‌سازد و هم موتور اجرای Network Policy دارد. اگر کلاستر را با kubeadm روی VPS یا سرور اختصاصی بالا آورده‌اید و هنوز Flannel یا هیچ CNIای نصب نکرده‌اید، می‌توانید مستقیم با Calico شروع کنید. اگر از قبل Flannel دارید، باید آن را با Calico جایگزین کنید؛ اجرای هم‌زمان دو CNI روی یک کلاستر پشتیبانی نمی‌شود.

نصب Calico روی کلاستر خودمیزبان

پیش از نصب، مطمئن شوید Pod CIDR کلاستر (همان بازه آدرسی که در زمان kubeadm init --pod-network-cidr تعیین کرده‌اید) با مانیفست Calico هم‌خوانی دارد. مقدار پیش‌فرض Calico 192.168.0.0/16 است.

نصب از طریق Tigera Operator (روش فعلی توصیه‌شده توسط پروژه Calico):

kubectl create -f https://raw.githubusercontent.com/projectcalico/calico/v3.28.0/manifests/tigera-operator.yaml

kubectl create -f https://raw.githubusercontent.com/projectcalico/calico/v3.28.0/manifests/custom-resources.yaml

اگر Pod CIDR شما با مقدار پیش‌فرض فرق دارد، پیش از اعمال فایل دوم، مقدار cidr را در بخش spec.calicoNetwork.ipPools همان فایل اصلاح کنید.

بعد از چند دقیقه، وضعیت Podهای Calico را چک کنید:

kubectl get pods -n calico-system

وقتی همه Podها در وضعیت Running هستند، نصب کامل شده. Node هایی که قبلا به‌خاطر نبود CNI در وضعیت NotReady بودند هم باید به Ready برگردند — این خودش یک تست ساده برای اطمینان از نصب درست است.

نوشتن اولین Network Policy: مسدود کردن همه ترافیک ورودی

نقطه شروع امن، معکوس کردن قانون پیش‌فرض است: به‌جای اجازه به همه، اول همه ترافیک ورودی یک namespace را ببندید، بعد مسیرهای لازم را یکی‌یکی باز کنید.

apiVersion: networking.k8s.io/v1
kind: NetworkPolicy
metadata:
  name: default-deny-ingress
  namespace: production
spec:
  podSelector: {}
  policyTypes:
    - Ingress

podSelector: {} یعنی این قانون روی همه Podهای namespace production اعمال می‌شود. چون هیچ قانون ingress تعریف نشده، هیچ ترافیک ورودی‌ای اجازه عبور ندارد — حتی ترافیک از داخل همان namespace.

اعمال این یک فایل کافی است تا کل ترافیک ورودی آن namespace قطع شود، پس بهتر است همزمان با قانون بعدی اعمال شود، نه قبل از آن.

اجازه دادن ترافیک بین Podهای مشخص

فرض کنید یک سرویس frontend باید به سرویس backend روی پورت ۸۰۸۰ دسترسی داشته باشد، اما هیچ Pod دیگری نباید بتواند با backend صحبت کند:

apiVersion: networking.k8s.io/v1
kind: NetworkPolicy
metadata:
  name: allow-frontend-to-backend
  namespace: production
spec:
  podSelector:
    matchLabels:
      app: backend
  policyTypes:
    - Ingress
  ingress:
    - from:
        - podSelector:
            matchLabels:
              app: frontend
      ports:
        - protocol: TCP
          port: 8080

این قانون روی Podهایی با برچسب app: backend اعمال می‌شود و فقط به Podهایی با برچسب app: frontend اجازه می‌دهد روی پورت ۸۰۸۰ به آن‌ها متصل شوند. هر درخواست دیگری، حتی از یک Pod با برچسب متفاوت در همان namespace، رد می‌شود.

اگر frontend و backend در دو namespace جدا هستند، باید namespaceSelector هم به from اضافه کنید؛ فقط podSelector در این حالت کافی نیست، چون podSelector به‌تنهایی همان namespace قانون را جستجو می‌کند.

دیاگرام یک Network Policy Calico که فقط اتصال Pod frontend به Pod backend روی پورت 8080 را مجاز می‌کند و بقیه ترافیک ورودی را مسدود نگه می‌دارد

محدود کردن ترافیک خروجی

ایزوله‌سازی معمولا روی ورودی تمرکز دارد، اما ترافیک خروجی یک Pod هک‌شده همان‌قدر مهم است — مثلا جلوگیری از اینکه یک Pod آسیب‌پذیر بتواند به یک سرور فرمان‌و‌کنترل بیرونی وصل شود.

apiVersion: networking.k8s.io/v1
kind: NetworkPolicy
metadata:
  name: backend-egress
  namespace: production
spec:
  podSelector:
    matchLabels:
      app: backend
  policyTypes:
    - Egress
  egress:
    - to:
        - namespaceSelector:
            matchLabels:
              kubernetes.io/metadata.name: kube-system
      ports:
        - protocol: UDP
          port: 53
        - protocol: TCP
          port: 53
    - to:
        - podSelector:
            matchLabels:
              app: database
      ports:
        - protocol: TCP
          port: 5432

این قانون دو مسیر خروجی باز می‌گذارد: DNS به namespace kube-system (بدون آن، اصلا نام سرویس‌ها قابل حل‌شدن نیست) و اتصال به دیتابیس روی پورت ۵۴۳۲. هر اتصال خروجی دیگری، از جمله هر درخواست به اینترنت، مسدود می‌شود. این مورد رایج‌ترین اشتباه هنگام نوشتن Egress Policy است: فراموش کردن قانون DNS، که باعث می‌شود همه سرویس‌های داخلی هم از کار بیفتند.

تست کردن Network Policy

بعد از اعمال یک Policy، همیشه با یک Pod موقت تست کنید که ترافیک طبق انتظار رفتار می‌کند:

kubectl run test-pod --image=busybox --rm -it --restart=Never \
  --labels="app=frontend" -- wget -qO- --timeout=3 backend:8080

kubectl run test-pod --image=busybox --rm -it --restart=Never \
  --labels="app=other" -- wget -qO- --timeout=3 backend:8080

درخواست اول باید جواب بدهد، درخواست دوم باید با timeout قطع شود. اگر هر دو جواب بدهند، یعنی Policy اصلا اجرا نشده — معمولا یا CNI موتور Policy ندارد، یا برچسب‌های podSelector با برچسب واقعی Podها هم‌خوانی ندارد. دستور kubectl get pods --show-labels سریع‌ترین راه برای چک کردن این مورد دوم است.

مقایسه CNIها از نظر پشتیبانی Network Policy

انتخاب CNI درست قبل از نصب کلاستر، از جایگزینی بعدی آن خیلی کم‌هزینه‌تر است:

CNIاجرای Network Policy استانداردفیلتر در لایه ۷مناسب برای
Flannelنداردنداردکلاستر تست ساده بدون نیاز به ایزوله‌سازی
Calicoکامل، به‌علاوه CRD‌های خودش (مثل GlobalNetworkPolicy)ندارد (فقط L3/L4)کلاستر پروداکشن خودمیزبان، نیاز اصلی این مقاله
Ciliumکاملدارد (مبتنی بر eBPF)کلاسترهایی که به کنترل دقیق‌تر روی HTTP/gRPC هم نیاز دارند
Weave Netکاملنداردکلاستر کوچک، نصب و نگه‌داری ساده‌تر از Calico

Calico برای اکثر کلاسترهای خودمیزبان روی VPS یا سرور اختصاصی انتخاب معقولی است: پایدار، سبک و بدون وابستگی به هسته لینوکس جدید (برخلاف Cilium که برای قابلیت‌های کامل eBPF به نسخه هسته به‌روزتری نیاز دارد). کنترل لایه ۷ روی HTTP را هم اگر لازم داشتید می‌توانید جدا از CNI، با Traefik به‌عنوان Ingress Controller روی همین کلاستر اضافه کنید.

نکات عملیاتی قبل از اجرا روی پروداکشن

چند قانون که باعث می‌شود Network Policy بدون قطعی غیرمنتظره اضافه شود:

ترتیب اعمال مهم است. اول قانون‌های Allow را بسازید، بعد default-deny را اعمال کنید — یا هر دو را هم‌زمان با یک kubectl apply -f روی چند فایل، نه یکی‌یکی با فاصله زمانی.

هر namespace جدید به‌صورت پیش‌فرض باز است. اگر default-deny را فقط روی namespace production ساخته‌اید، namespace بعدی که اضافه می‌کنید دوباره کاملا باز است، مگر این‌که همان الگو را برایش تکرار کنید.

برچسب‌های namespace را از اول درست انتخاب کنید. از نسخه‌های جدید Kubernetes، هر namespace خودش برچسب kubernetes.io/metadata.name را دارد، پس برای namespaceSelector نیازی نیست برچسب دستی اضافه کنید.

اگر کلاستر به LoadBalancer Service هم نیاز دارد، همین الگوی خودمیزبان را با MetalLB تکمیل کنید؛ MetalLB فقط IP بیرونی می‌دهد و با Network Policy تداخلی ندارد.

انتخاب زیرساخت برای کلاستر خودمیزبان

تعداد و نوع Network Policy که می‌نویسید معمولا به تعداد Node و namespace کلاستر بستگی دارد، نه مستقیم به زیرساخت زیرین. برای یک کلاستر تست کوچک با چند namespace، چند VPS با شبکه خصوصی بین نودها کافی است. وقتی تعداد namespace و تیم‌های جدا روی یک کلاستر بالا می‌رود — همان شرایطی که Network Policy کاربرد پیدا می‌کند — کنترل بیشتر روی منابع و شبکه، با سرور اختصاصی آریانت قابل پیش‌بینی‌تر از یک VPS مشترک است.

جمع‌بندی

Network Policy بدون یک CNI که آن را اجرا کند، فقط یک فایل YAML بی‌اثر است. Calico این خلأ را پر می‌کند و اجازه می‌دهد دقیقا مشخص کنید کدام Pod با کدام Pod دیگر، روی کدام پورت، حق صحبت دارد. شروع با یک default-deny و باز کردن تدریجی مسیرهای لازم، امن‌تر از تلاش برای بستن سوراخ‌ها بعد از باز بودن کامل است.

سؤالات متداول

آیا Calico تنها CNI است که Network Policy را اجرا می‌کند؟ نه، Cilium و Weave Net هم این کار را انجام می‌دهند. Flannel تنها CNی رایجی است که به‌تنهایی هیچ Network Policyای را اجرا نمی‌کند.

بعد از نصب Calico روی کلاستری که Podها قبلا کار می‌کردند، چه اتفاقی می‌افتد؟ تا وقتی هیچ NetworkPolicyای نساخته‌اید، رفتار پیش‌فرض همان «اجازه به همه» باقی می‌ماند. Calico فقط موتور اجراست؛ محدودیت واقعی با اولین Policy که می‌نویسید شروع می‌شود.

Network Policy چه فرقی با فایروال سطح سرور مثل ufw یا iptables دارد؟ فایروال سطح سرور روی IP و پورت سرور کار می‌کند و از وجود Pod و Service بی‌خبر است (نمونه‌اش فایروال nftables روی سرور لینوکس). Network Policy روی برچسب Pod و namespace تعریف می‌شود، پس با هر بار جابه‌جایی یا Scale کردن Podها همچنان درست کار می‌کند.

برای تعریف Network Policy به calicoctl نیاز دارم؟ برای NetworkPolicy استاندارد کوبرنتیز نه، همان kubectl apply کافی است. calicoctl فقط برای CRDهای مخصوص Calico مثل GlobalNetworkPolicy یا تنظیمات پیشرفته BGP لازم می‌شود.